Stillevens   GERD RENSHOF  Still lifes

GERD RENSHOF 

Stillevens – Still lifes

Voorgangers

Op elfjarige leeftijd bracht Renshof in zijn eentje een bezoek aan het Rijksmuseum in Amsterdam.

Hij was uiteraard enorm onder de indruk van alle schilderijen die daar hingen, maar er was één schilderij waar hij een keer of vijf naar terug ging. Het werd toen toegeschreven aan de omgeving van Rembrandt, tegenwoordig aan Jan Lievens. Het was een stilleven met grote oude boeken, een broodje en een tinnen kan. Op latere leeftijd ging Renshof oude boeken verzamelen, en uiteraard ook schilderen.

In de hele kunstgeschiedenis zijn er weinig stillevens met boeken als hoofdonderwerp, zeker in verhouding met andere voorwerpen. Terwijl boeken voor onze cultuur als drager en verspreider van kennis en inzichten zo belangrijk zijn.

De meeste schilderijen waar boeken op voorkomen beelden een persoon af, met boeken op de achtergrond of in hun hand. Er zijn schilderijen van bibliotheken of stillevens met een meerdere objecten waarbij boeken een ondergeschikte rol vervullen. Stillevens met het boek als hoofdonderwerp zijn er weinig. Er zijn maar een paar schilders die dit incidenteel gedaan hebben. Schilders uit de 16e en 17e eeuw die het boek vereeuwigd hebben zijn Sebastiaan Stosskopff ( 1597- 1657)en Jan Davidszn. de Heem ( 1606 – 1683).

Een prachtige variatie op het boek is het schilderij van Guiseppe Arcimboldo (1457 – 1525), waarbij de boeken een portret vormen.

Na de 17 eeuw is de Amerikaan William M. Hartnett (1848 – 1892) de schilder van het oude boek, alhoewel hij vooral bekend is geworden met zijn trompe l’oeils met muziekinstrumenten.

Ook de huidige generatie schilders gebruikt het boek als onderwerp maar weinig. De meeste stillevenschilders maken wel eens gebruik van het boek in een compositie, maar als hoofdonderwerp gebeurt het weinig. Henk Helmantel heeft dit een aantal keren gedaan. In Engeland werkt de aquarellist Jonathan Wolstenholme, die op verrassende en humoristische wijze het boek als onderwerp gebruikt. De bekende Engelse aquarellistte van architectuur, Sandra Walker, heeft het oude boek als tweede onderwerp. In Australië werkt de kunstenares Victoria Reichel die het hedendaagse boek op fotografische wijze schildert. Met zijn specialisme : oude boeken in olieverf, en een productie van 109 boekstillevens, blijkt Gerd Renshof uniek.

 

Jan Lievens  1607-1674

Sebastian Stosskopf   1597- 1657

Jan Davidsz. de Heem   1606 -1683

Giuseppe Arcimboldo 1527 – 1593    The Librarian 1566

William Hartnett  1848 – 1892
Music and literature  1878

Master of the annuciatie of Aix
1425-1450

Georges de la Tour  1593 -1652

detail of Maria Magadalena

Giuseppe Arcimboldo  1527 – 1593
The Librarian 1566

                                   Gerrit van Vucht    1610  – 1697